Όταν το heavy metal έγινε πολιτικό ψυχολογικό θρίλερ
Υπάρχουν concept albums.
Υπάρχουν και δίσκοι που ξεπερνούν τη μουσική και μετατρέπονται σε ολοκληρωμένο έργο τέχνης.
Το Operation: Mindcrime των Queensrÿche δεν είναι απλώς ένας ιστορικός metal δίσκος. Είναι μία από τις ελάχιστες πραγματικές “metal operas” που δημιουργήθηκαν ποτέ.
Κυκλοφόρησε το 1988, αλλά ακόμη και σήμερα μοιάζει τρομακτικά σύγχρονο.
Η ιστορία περιστρέφεται γύρω από τον Nikki, έναν άνθρωπο διαλυμένο ψυχολογικά, χαμένο μέσα στα ναρκωτικά, τον θυμό και την αποξένωση. Έναν άνθρωπο χωρίς πυρήνα. Και ακριβώς εκεί εμφανίζεται ο Dr. X.
Ο Dr. X παρουσιάζεται σαν επαναστάτης απέναντι σε ένα διεφθαρμένο πολιτικό και θρησκευτικό σύστημα. Στην πραγματικότητα όμως λειτουργεί σαν μηχανισμός χειραγώγησης. Παίρνει σπασμένους ανθρώπους και τους μετατρέπει σε όπλα.
Ο Nikki στρατολογείται μέσω πλύσης εγκεφάλου, ψυχολογικού ελέγχου και χημικής εξάρτησης. Με μια λέξη-κλειδί — “Mindcrime” — ενεργοποιείται σαν εκτελεστής.
Και κάπου εκεί αρχίζει η τραγωδία.
Μέσα στο σκοτάδι γνωρίζει τη Sister Mary, μια γυναίκα που προσπαθεί να σωθεί από το παρελθόν της μέσα από τη θρησκεία. Για πρώτη φορά ο Nikki αρχίζει να θυμάται ότι είναι άνθρωπος. Όχι μηχανή.
Η σχέση τους γίνεται η σπίθα που απειλεί τον Dr. X.
Γιατί κάθε σύστημα ελέγχου φοβάται το ίδιο πράγμα: την ανθρώπινη αφύπνιση.
Όταν ο Nikki αρχίζει να αποκτά συνείδηση, έρχεται η εντολή που τον διαλύει ολοκληρωτικά: η Mary πρέπει να πεθάνει.
Από εκεί και πέρα ο δίσκος μετατρέπεται σε ψυχολογικό εφιάλτη. Ο Nikki δεν γνωρίζει πλέον τι είναι πραγματικό, τι θυμάται σωστά και αν ο ίδιος έγινε τελικά ο δολοφόνος της γυναίκας που αγάπησε.
Το αριστούργημα των Queensrÿche δεν βρίσκεται μόνο στην ιστορία. Βρίσκεται στο ότι ο ακροατής ακούει την ψυχική αποδόμηση του ήρωα μέσα από τη μουσική.
Ο Geoff Tate δεν τραγουδά απλώς. Ερμηνεύει θεατρικά έναν άνθρωπο που χάνει τον εαυτό του. Οι κιθάρες λειτουργούν κινηματογραφικά. Οι αλλαγές ατμόσφαιρας μοιάζουν περισσότερο με ταινία παρά με κλασικό metal album.
Και ίσως εκεί βρίσκεται ο λόγος που το Operation: Mindcrime δεν γέρασε ποτέ.
Γιατί δεν μιλά μόνο για πολιτική διαφθορά ή εξουσία. Μιλά για κάτι διαχρονικότερο: την ανάγκη του ανθρώπου να ανήκει κάπου, ακόμη κι αν χρειαστεί να παραδώσει το ίδιο του το μυαλό.
Σε μια εποχή όπου οι άνθρωποι αναζητούν συνεχώς “σωτήρες”, στρατόπεδα, ιδεολογίες και έτοιμες αλήθειες, το Operation: Mindcrime ακούγεται σήμερα πιο επίκαιρο από ποτέ.
Και ίσως αυτό να είναι το μεγαλύτερο παράσημο ενός έργου τέχνης…και υπάρχει άλλο ένα αλλά δεν είναι η ώρα ακόμα!
Ίσως το Operation Mindcrime να μην περιγράφει απλώς την εποχή του.
Αλλά να προβλέπει τις επόμενες.