Ο Ιούνιος φαίνεται να διαμορφώνεται ως μία από τις πιο δύσκολες και επικίνδυνες περιόδους των τελευταίων ετών για την Ελλάδα σε γεωπολιτικό επίπεδο.
Η ένταση στην Ανατολική Μεσόγειο, η συνεχής στρατηγική πίεση της Τουρκίας μέσα από το δόγμα της «Γαλάζιας Πατρίδας», οι ανοιχτές συζητήσεις γύρω από θαλάσσιες ζώνες, ενεργειακά συμφέροντα και ισορροπίες ισχύος δημιουργούν ένα περιβάλλον που μόνο αφελείς μπορούν πλέον να υποτιμήσουν.
Και ίσως για πρώτη φορά μετά από χρόνια, αρκετοί αρχίζουν να θυμούνται προειδοποιήσεις που για μεγάλο διάστημα αντιμετωπίστηκαν σχεδόν ειρωνικά.
Ανάμεσα σε αυτές και οι δημόσιες παρεμβάσεις του Κώστα Καραμανλή, ο οποίος είχε μιλήσει ανοιχτά για τον κίνδυνο θεσμικού και πολιτικού ντόμινο που μπορεί να οδηγήσει τη χώρα σε βαθιά κρίση αν συνεχιστεί η απαξίωση των θεσμών, η αποσύνθεση της εμπιστοσύνης και η αδυναμία στρατηγικής αντίληψης των εξελίξεων.
Σήμερα, υπό το βάρος των εξελίξεων, αρκετοί αναρωτιούνται αν αυτές οι προειδοποιήσεις τελικά αφορούσαν κάτι πολύ μεγαλύτερο από μια απλή πολιτική αντιπαράθεση.
Γιατί η πραγματικότητα είναι ότι εδώ και χρόνια υπήρχαν φωνές που προειδοποιούσαν ότι η Ελλάδα οδηγείται σε περίοδο σοβαρής κρίσης:
γεωπολιτικής,
θεσμικής,
κοινωνικής,
και εθνικής.
Όμως μεγάλο μέρος αυτών των φωνών απαξιώθηκε συστηματικά.
Και δεν απαξιώθηκε μόνο πολιτικά.
Απαξιώθηκε επικοινωνιακά.
Στο σύγχρονο ψηφιακό περιβάλλον δημιουργήθηκε μια κουλτούρα όπου οποιαδήποτε προειδοποίηση για γεωπολιτικό κίνδυνο, θεσμική εκτροπή ή εθνική αδυναμία βαφτιζόταν αυτόματα:
«γραφική»,
«συνωμοσιολογία»,
«υπερβολή»,
ή «ακραία κινδυνολογία».
Την ίδια στιγμή, άνθρωποι που εδώ και χρόνια μιλούσαν για:
την τουρκική στρατηγική επέκταση,
τη σταδιακή μετατόπιση ισορροπιών στο Αιγαίο,
τη διάβρωση θεσμών,
την απώλεια εθνικής συνοχής,
δέχθηκαν επανειλημμένα οργανωμένες επιθέσεις, στοχοποίηση και ψηφιακή απαξίωση.
Όχι πάντα μέσα από επίσημους μηχανισμούς.
Αλλά μέσα από ένα τοξικό μοντέλο διαδικτυακής χειραγώγησης που λειτουργεί πλέον σχεδόν αυτόματα:
ειρωνεία,
χλευασμός,
μαζική επίθεση,
ταμπέλες,
δολοφονία χαρακτήρα.
Το πρόβλημα όμως είναι ότι η πραγματικότητα δεν αλλάζει επειδή κάποιος γελοιοποιείται στο διαδίκτυο.
Και σήμερα, με τη «Γαλάζια Πατρίδα» να έχει μετατραπεί από θεωρία σε κρατικό δόγμα της Τουρκίας, αρκετές από εκείνες τις φωνές επανέρχονται με διαφορετικό βάρος.
Οι δηλώσεις του καθηγητή Κωνσταντίνου Γρίβα στο Kontra Channel και στην εκπομπή του Πάνου Παναγιωτόπουλου ήρθαν να αποτυπώσουν ακριβώς αυτή την ανησυχία.
Όταν χρησιμοποιείται η φράση:
«η μεγαλύτερη πράξη πολέμου κατά της Ελλάδας μετά την εισβολή στην Κύπρο»,
τότε γίνεται σαφές ότι η συζήτηση έχει περάσει πλέον σε άλλο επίπεδο.
Όχι απαραίτητα επειδή αύριο ξεκινά ένας πόλεμος.
Αλλά επειδή η Τουρκία φαίνεται να λειτουργεί με βάθος δεκαετιών, με στρατηγική συνέχεια και με στόχο τη σταδιακή αλλαγή ολόκληρου του πλαισίου ισορροπιών στην περιοχή.
Και αυτό είναι ίσως το πιο επικίνδυνο σημείο.
Οι μεγάλες κρίσεις πολλές φορές δεν ξεκινούν ξαφνικά.
Χτίζονται αργά.
Μέχρι τη στιγμή που μια κοινωνία αντιλαμβάνεται ότι η πραγματικότητα γύρω της έχει ήδη αλλάξει.